Najważniejsze informacje (kliknij, aby przejść)
Kim był Leszek Zdek? Przed zorganizowaniem pokazu obiektów czerpiących z jego projektów i realizacji w Muzeum Architektury we Wrocławiu nie wiedział nawet kurator. — To nieco zapomniany architekt. Wcześniej sam nie kojarzyłem tego nazwiska — przyznaje Łukasz Wojciechowski. — Praca nad wystawą i katalogiem była dla mnie wielką nauką i inspiracją — dodaje.
Leszek Zdek rozpoczął pracę zawodową we Wrocławiu w bardzo trudnym, a zarazem ekscytującym momencie w dziejach miasta. Wieś, po której jeżdżą tramwaje - jak mówiono o zniszczonym przez wojnę Breslau - wymagała odbudowy i stworzenia od podstaw całych dzielnic. Jednym z pierwszych obiektów, w którego budowę był zaangażowany Leszek Zdek, powstał właśnie w obszarze zrównanego z ziemią placu Grunwaldzkiego - było to założenie Wydziału Weterynarii Wyższej Szkoły Rolniczej (...) Ambitni twórcy i w tych warunkach (obligatoryjnej racjonalizacji i prefabrykacji) szukali jednak niepowtarzalności oraz jakości architektury i urbanistyki - należał do nich Zdek.katalog wystawy
Projekty zrealizowane z mrówkowcem na czele
Leszek Zdek ułożył z prefabrykatów najdłuższy (235 m) blok we Wrocławiu, wtedy nazywany superjednostką, dziś (potocznie) mrówkowcem, stojący przy ul. Drukarskiej. W katalogu czytamy, że wówczas było to marzenie każdego architekta, napędzane rozwojem przemysłu, wzrostem demograficznym i zainspirowane jednostkami mieszkalnymi Le Corbusiera – słynnego architekta z Francji.
Inne zrealizowane w mieście projekty Zdeka to na przykład:
- elewacja budynku Katedry Epizootiologii Politechniki Wrocławskiej wzdłuż osi Grunwaldzkiej,
- sześć wieżowców przy skrzyżowaniu Grabiszyńskiej i Hallera, należących do spółdzielni mieszkaniowej Metalowiec,
- taras (z instalacją z prefabrykatów) nieistniejącego dziś budynku stołówki politechniki u zbiegu Smoluchowskiego i Wyspiańskiego,
- podzielony na trzy równe sekcje blok mieszkalny przy ul. Pomorskiej,
- osiedle mieszkaniowe PWr przy ul. Damrota (tzw. osiedle Jaracza),
- blok mieszkalno-usługowy na rogu Łaciarskiej i Nożowniczej,
- dwa teki na wittigowie (T-15 i T19), czyli dwa akademiki PWr.
Gdzie miała być wrocławska Dolina Słońca?
Leszek Zdek, pracując w Zakładzie Projektowo-Badawczym Politechniki Wrocławskiej, zajmował się projektowaniem licznych obiektów dla uczelni - od zwykłych baraków po wizjonerskie projekty urbanistyczne, takie jak osiedle studenckie Dolina Słońca.katalog wystawy Układanka
Dolina Słońca to jeden z najciekawszych niezrealizowanych projektów. Architekt wykonał go w roku 1979 na zlecenie uczelni. Miał być zrealizowany przy alei Kochanowskiego, nad rzeką.
Jego najbardziej widowiskową wersją była koncepcja ośmiu budynków ułożonych tarasowo tak, aby łapały światło dzienne z różnych stron. Sercem założenia miał być pawilon z kawiarnią, stołówką i klubami studenckimi.
Projekt zatrzymał się na fazie koncepcji. Na wystawie Układanka i w katalogu jest jego wizualizacja z 2021 roku, pośród innych niezrealizowanych.
Leszek Zdek – architekt z politechniki
Leszek Zdek urodził się 18 maja 1923 roku w województwie tarnopolskim, w małym mieście położonym 170 km na wschód od Lwowa. Brał czynny udział w drugiej wojnie światowej. Okres okupacji spędził w Krakowie.
Studia na Oddziale Architektury Politechniki Wrocławskiej rozpoczął w 1945 roku. Już w czasach studenckich pracował w Katedrze Architektury jako asystent. W latach sześćdziesiątych otrzymał za swoje prace wiele wyróżnień Miastoprojektu Wrocław, został uhonorowany odznaczeniem za wybitne osiągnięcia w budownictwie i zdobył inne nagrody.
Następnie pracował w Zakładzie Studyjno-Projektowym PWr, dochodząc do stanowiska kierownika zespołu. W 1982 roku przeszedł na rentę inwalidzką (był raniony podczas wojny), później na emeryturę. Zmarł 11 grudnia 2018 roku.
Wystawa Układanka – godziny otwarcia i ceny
Wystawa Układanka, opowiadająca o jego projektach i realizacjach, jest prezentowana w Muzeum Architektury we Wrocławiu (ul. Bernardyńska 5) do 4 grudnia 2022 roku.
Aranżacja ekspozycji zainspirowana jest kompozycją rzeźbiarską autorstwa Leszka Zdeka, która zdobiła stołówkę akademicką przy Wybrzeżu Wyspiańskiego. Oryginalne elementy tej kompozycji zostały odnowione i zamontowane na ścianie budynku Wyszyńskiego 56 i sąsiednim skwerze, o czym przeczytacie tutaj.
Dni i godziny otwarcia muzeum:
- poniedziałek – nieczynne
- wtorek – od 10.00 do 17.00
- środa – od 10.00 do 17.00
- czwartek – od 12.00 do 19.00
- piątek – od 12.00 do 19.00
- sobota – od 10.00 do 17.00
- niedziela – od 10.00 do 17.00
W środy wstęp jest bezpłatny. W pozostałe dni bilet normalny kosztuje 20 zł, ulgowy – 14 zł.
Organizatorzy: OKRE Development i Muzeum Architektury we Wrocławiu.
